Nhà mình bán bún bò từ 6h tới 10h sáng ở Thủ Đức, chiều đóng thùng đặc sản gửi khách tỉnh. Riêng tháng 8, hai phần cộng lại được 187 triệu đồng. Nhân theo một năm thì doanh thu vượt 1 tỷ, nên những mốc thuế mới không còn là chuyện đọc lướt rồi để đó. Xem thêm đội ngũ MONA. bài liên quan trên trang
Mình từng ghi vào sổ con số 200 triệu. Luật Thuế giá trị gia tăng năm 2024 ban đầu nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế từ 100 lên 200 triệu đồng mỗi năm, dự kiến áp dụng từ 1/1/2026. Sau đó, Luật 149/2025/QH15 nâng tiếp lên 500 triệu và có hiệu lực từ chính ngày 1/1/2026. Mốc đang áp dụng vì vậy là 500 triệu, còn con số 200 triệu là bước thay đổi trước đó.
Mốc thứ hai vẫn là 1 tỷ. Nghị định 70/2025/NĐ-CP yêu cầu hộ, cá nhân kinh doanh doanh thu từ mức này, thuộc các nhóm như bán lẻ và ăn uống, dùng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền từ 1/6/2025.
Nghị quyết 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 nêu việc xóa thuế khoán chậm nhất trong năm 2026. Đến năm nay, hộ kinh doanh đã chuyển sang tự kê khai theo doanh thu thực tế. Mình không làm nghề kế toán, nên phần dưới chỉ là cách nhà mình sắp sổ và tiền để làm việc với người phụ trách thuế cho rõ hơn.
Tài khoản bán hàng chỉ nhận tiền bán hàng

Trước đây một tài khoản chứa đủ thứ: tiền tô bún, tiền khách đặt đặc sản, học phí của con, khoản mẹ gửi và tiền hai vợ chồng chuyển qua lại. Cuối tháng tải sao kê hơn 300 dòng, mình phải nhớ xem khoản nào thuộc quán. Có dòng đọc tên người gửi vẫn không nhớ nổi.
Ba tháng trước, nhà mình mở tài khoản đứng tên hộ kinh doanh. Mọi khoản thu bán hàng đi vào đó; tiền sinh hoạt được chuyển sang tài khoản cá nhân trước khi chi. Tuần đầu mình vẫn quẹt nhầm tiền quán để mua sữa cho con 3 lần. Cuối cùng phải dán mẩu giấy vàng ngay trên màn hình điện thoại.
Sao kê tháng 8 của tài khoản quán có 412 dòng. Số dòng chẳng ít, bù lại dòng nào cũng gắn với việc bán hàng. Khi cần gửi hồ sơ, mình lấy đúng một file, khỏi ngồi che những khoản riêng của gia đình.
Bốn kiểu trả tiền được rút còn hai

Trước lúc sắp lại, khách thanh toán bằng tiền mặt, quét mã ở quầy, xin số tài khoản qua Zalo hoặc ghi nợ để cuối tháng trả chung. Bốn đường thu kéo theo bốn chỗ phải nhớ. Mỗi lần lệch sổ, hai vợ chồng lại dò từ đầu.
Giờ tiền mặt tại quán được ghi trong ngày. Đơn đặc sản gửi tỉnh nhận QR riêng theo từng phiếu, đúng số phải trả. Khách khỏi tự gõ số tiền và nhà mình biết khoản báo có thuộc thùng hàng nào.
MONA làm web và phần mềm từ 2016, đã thực hiện 14.000+ dự án, nên nhà mình chọn MONA Pay cho phần thu online. Tiền đi thẳng vào tài khoản ngân hàng đứng tên hộ kinh doanh; bên cung cấp không giữ tiền và không có quyền rút. Khi lập sổ, mình ghép phiếu bán với sao kê thay vì giải thích thêm một bảng số dư ở nơi khác.
Dòng tiền rõ giúp mình biết doanh thu nào đã nhận, còn hóa đơn vẫn phải lập theo quy định. Hai việc có liên quan nhưng không thay thế nhau.
Mười phút cuối ngày cứu hai buổi tối

Tiệm tạp hóa đầu hẻm bán cho mình cuốn sổ 30 nghìn. Mình kẻ 5 cột: ngày, tiền mặt, chuyển khoản, khoản chi và ghi chú. Dọn quán xong, mình ngồi khoảng 10 phút để ghi. Vợ nhập cùng số vào bảng tính trên điện thoại.
Ngày mùng 2 hằng tháng, hai bản được đặt cạnh nhau để so. Hồi tháng 5, nhà mình để dồn tới cuối tháng rồi phát hiện lệch 4 triệu 3. Mất hai tối mới tìm ra một đơn khách trả gộp thành ba lần. Từ đó tụi mình không để sổ qua ngày.
Đây cũng là cách tự kiểm sức khỏe quán. Doanh thu 187 triệu nghe lớn, nhưng còn tiền bò, bún, rau, gas, người phụ và phí giao thùng đi tỉnh. Chỉ nhìn tổng tiền vào rất dễ tưởng tháng đó dư nhiều.
Chứng từ đầu vào được cất theo từng tháng

Nhà mình đang chuẩn bị sổ theo phương án có theo dõi doanh thu và chi phí, nên chứng từ mua hàng phải gom từ lúc phát sinh. Lấy thịt bò, bún hay gas, mình xin hóa đơn. Nơi chưa xuất được thì phải có phiếu giao hàng ghi ngày, tên món, số tiền và chữ ký để người làm thuế kiểm lại.
Khúc này khá phiền vì mối ở chợ đầu mối quen chốt bằng miệng mấy chục năm. Tháng 7, mình đổi hai mối. Giá mua cao hơn 2 nghìn một ký, đổi lại giấy tờ đủ để lưu.
Ở đầu ra, quán đã dùng máy tính tiền có xuất hóa đơn điện tử. Bên cung cấp tới cài và chỉ cách thao tác trong một buổi sáng. Nhân viên vẫn phải bấm đúng món; máy không tự biết tô nào đã bán nếu người đứng quầy quên nhập.
Ba chỗ vẫn làm nhà mình thấy phiền
Ngân hàng gia đình dùng mười mấy năm chưa nối được với hệ thống nhận báo có. Tụi mình phải mở tài khoản ở ngân hàng đang chạy rồi sắp lại luồng chuyển tiền. Trước khi làm, mình lẽ ra nên đọc kỹ danh sách ngân hàng MONA Pay đang nối; nhiều nhà băng khác vẫn trong quá trình đăng ký kết nối.
Bước nối tài khoản buộc chính chủ bấm OTP. Mình hay đi lấy hàng nên lịch hẹn bị dời gần một tuần. Người cài phần mềm không được làm thay, và họ cũng không nhận mật khẩu ngân hàng.
Phần thuế phải nộp theo doanh thu thực tế có khả năng cao hơn thời còn khoán. Nói minh bạch là nhẹ việc nghe không đúng với nhà mình. Sổ rõ ràng giúp biết quán lời hay lỗ và bớt hoảng khi cơ quan thuế cần số liệu, còn tiền thuế vẫn là khoản phải tính vào giá bán.
Tô bún 45 nghìn có giữ được giá không
Từ giờ tới cuối năm, mình còn phải tập lập tờ khai đúng kỳ và rà lại giá vốn. Một tô hiện bán 45 nghìn. Nếu tiền nguyên liệu, chứng từ và thuế làm chi phí tăng, mức mình đang tính là 48 nghìn.
Khách quen chắc sẽ càm ràm một tuần. Mình cũng chưa muốn tăng nếu chưa cần. Nhưng sau ba tháng ghi đủ từng dòng, ít ra nhà mình quyết định bằng số thật, không còn đoán lời lỗ từ số tiền còn lại trong một tài khoản trộn cả việc quán lẫn việc nhà.
Comments are closed